Sumanabuddhavaṃsa
1. 376 “Maṅgalassa aparena,
sumano nāma nāyako;
Sabbadhammehi asamo,
sabbasattānamuttamo.
2. 377 Tadā amatabheriṁ so,
āhanī mekhale pure;
Dhammasaṅkhasamāyuttaṁ,
navaṅgaṁ jinasāsanaṁ.
3. 378 Nijjinitvā kilese so,
patvā sambodhimuttamaṁ;
Māpesi nagaraṁ satthā,
saddhammapuravaruttamaṁ.
4. 379 Nirantaraṁ akuṭilaṁ,
ujuṁ vipulavitthataṁ;
Māpesi so mahāvīthiṁ,
satipaṭṭhānavaruttamaṁ.
5. 380 Phale cattāri sāmaññe,
catasso paṭisambhidā;
Chaḷabhiññāṭṭhasamāpattī,
pasāresi tattha vīthiyaṁ.
6. 381 Ye appamattā akhilā,
hirivīriyehupāgatā;
Te te ime guṇavare,
ādiyanti yathā sukhaṁ.
7. 382 Evametena yogena,
uddharanto mahājanaṁ;
Bodhesi paṭhamaṁ satthā,
koṭisatasahassiyo.
8. 383 Yamhi kāle mahāvīro,
ovadī titthiye gaṇe;
Koṭisahassābhisamiṁsu,
dutiye dhammadesane. [47]
9. 384 Yadā devā manussā ca,
samaggā ekamānasā;
Nirodhapañhaṁ pucchiṁsu,
saṁsayañcāpi mānasaṁ.
10. 385 Tadāpi dhammadesane,
nirodhaparidīpane;
Navutikoṭisahassānaṁ,
tatiyābhisamayo ahu.
11. 386 Sannipātā tayo āsuṁ,
sumanassa mahesino;
Khīṇāsavānaṁ vimalānaṁ,
santacittāna tādinaṁ.
12. 387 Vassaṁvutthassa bhagavato,
abhighuṭṭhe pavāraṇe;
Koṭisatasahassehi,
pavāresi tathāgato.
13. 388 Tatoparaṁ sannipāte,
vimale kañcanapabbate;
Navutikoṭisahassānaṁ,
dutiyo āsi samāgamo.
14. 389 Yadā sakko devarājā,
buddhadassanupāgami;
Asītikoṭisahassānaṁ,
tatiyo āsi samāgamo.
15. 390 Ahaṁ tena samayena,
nāgarājā mahiddhiko;
Atulo nāma nāmena,
ussannakusalasañcayo.
16. 391 Tadāhaṁ nāgabhavanā,
nikkhamitvā sañātibhi;
Nāgānaṁ dibbaturiyehi,
sasaṁghaṁ jinamupaṭṭhahiṁ.
17. 392 Koṭisatasahassānaṁ,
annapānena tappayiṁ;
Paccekadussayugaṁ datvā,
saraṇaṁ tamupāgamiṁ.
18. 393 Sopi maṁ buddho byākāsi,
sumano lokanāyako;
‘Aparimeyyito kappe,
ayaṁ buddho bhavissati.
19. 394 Padhānaṁ padahitvāna,
…pe…
hessāma sammukhā imaṁ’.
20. 395 Tassāpi vacanaṁ sutvā,
bhiyyo cittaṁ pasādayiṁ;
Uttariṁ vatamadhiṭṭhāsiṁ,
dasapāramipūriyā.
21. 396 Nagaraṁ mekhalaṁ nāma[48],
sudatto nāma khattiyo;
Sirimā nāma janikā,
sumanassa mahesino.
22. 397 Navavassasahassāni,
agāraṁ ajjha so vasi;
Cando sucando vaṭaṁso ca,
tayo pāsādamuttamā.
23. 398 Tesaṭṭhisatasahassāni,
nāriyo samalaṅkatā;
Vaṭaṁsikā nāma nārī,
anūpamo nāma atrajo.
24. 399 Nimitte caturo disvā,
hatthiyānena nikkhami;
Anūnadasamāsāni,
padhānaṁ padahī jino.
25. 400 Brahmunā yācito santo,
sumano lokanāyako;
Vatti cakkaṁ mahāvīro,
mekhale puramuttame.
26. 401 Saraṇo bhāvitatto ca,
ahesuṁ aggasāvakā;
Udeno nāmupaṭṭhāko,
sumanassa mahesino.
27. 402 Soṇā ca upasoṇā ca,
ahesuṁ aggasāvikā;
Sopi buddho amitayaso,
nāgamūle abujjhatha.
28. 403 Varuṇo ceva saraṇo ca,
ahesuṁ aggupaṭṭhakā;
Cālā ca upacālā ca,
ahesuṁ aggupaṭṭhikā.
29. 404 Uccattanena so buddho,
navutihatthamuggato;
Kañcanagghiyasaṅkāso,
dasasahassī virocati. [49]
30. 405 Navutivassasahassāni,
āyu vijjati tāvade;
Tāvatā tiṭṭhamāno so,
tāresi janataṁ bahuṁ.
31. 406 Tāraṇīye tārayitvā,
bodhanīye ca bodhayi;
Parinibbāyi sambuddho,
uḷurājāva atthami.
32. 407 Te ca khīṇāsavā bhikkhū,
so ca buddho asādiso;
Atulappabhaṁ dassayitvā,
nibbutā ye mahāyasā.
33. 408 Tañca ñāṇaṁ atuliyaṁ,
Tāni ca atulāni ratanāni;
Sabbaṁ tamantarahitaṁ,
Nanu rittā sabbasaṅkhārā.
34. 409 Sumano yasadharo buddho,
Aṅgārāmamhi nibbuto;
Tattheva tassa jinathūpo,
Catuyojanamuggato”ti. (403)
410 Sumanassa bhagavato vaṁso catuttho.