Mahāvibhaṅga
Nissaggiyakaṇḍa
Kosiyavagga
Eḷakalomadhovāpanasikkhāpada
576. 2189 Tena samayena buddho bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū bhikkhunīhi eḷakalomāni dhovāpentipi rajāpentipi vijaṭāpentipi. Bhikkhuniyo eḷakalomāni dhovantiyo rajantiyo vijaṭentiyo riñcanti uddesaṁ paripucchaṁ adhisīlaṁ adhicittaṁ adhipaññaṁ. Atha kho mahāpajāpati gotamī yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhitaṁ kho mahāpajāpatiṁ gotamiṁ bhagavā etadavoca— “kacci, gotami, bhikkhuniyo appamattā ātāpiniyo pahitattā viharantī”ti? “Kuto, bhante, bhikkhunīnaṁ appamādo. Ayyā chabbaggiyā bhikkhunīhi eḷakalomāni dhovāpentipi rajāpentipi vijaṭāpentipi. Bhikkhuniyo eḷakalomāni dhovantiyo rajantiyo vijaṭentiyo riñcanti uddesaṁ paripucchaṁ adhisīlaṁ adhicittaṁ adhipaññan”ti.
2190 Atha kho bhagavā mahāpajāpatiṁ gotamiṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi. Atha kho mahāpajāpati gotamī bhagavatā dhammiyā kathāya sandassitā samādapitā samuttejitā sampahaṁsitā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
2191 Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe bhikkhusaṁghaṁ sannipātāpetvā chabbaggiye bhikkhū paṭipucchi— “saccaṁ kira tumhe, bhikkhave, bhikkhunīhi eḷakalomāni dhovāpethapi rajāpethapi vijaṭāpethapī”ti? “Saccaṁ, bhagavā”ti. “Ñātikāyo tumhākaṁ, bhikkhave, aññātikāyo”ti? “Aññātikāyo, bhagavā”ti. “Aññātakā, moghapurisā, aññātikānaṁ na jānanti patirūpaṁ vā appatirūpaṁ vā pāsādikaṁ vā apāsādikaṁ vā. Tattha nāma tumhe, moghapurisā, aññātikāhi bhikkhunīhi eḷakalomāni dhovāpessathapi rajāpessathapi vijaṭāpessathapi. Netaṁ, moghapurisā, appasannānaṁ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—
577. 2192 “Yo pana bhikkhu aññātikāya bhikkhuniyā eḷakalomāni dhovāpeyya vā rajāpeyya vā vijaṭāpeyya vā, nissaggiyaṁ pācittiyan”ti. (17:36)
578. 2193 Yo panāti yo yādiso…pe… bhikkhūti…pe… ayaṁ imasmiṁ atthe adhippeto bhikkhūti.
2194 Aññātikā nāma mātito vā pitito vā yāva sattamā pitāmahayugā asambaddhā.
2195 Bhikkhunī nāma ubhatosaṁghe upasampannā.
2196 Dhovāti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Dhotāni nissaggiyāni honti. Rajāti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Rattāni nissaggiyāni honti. Vijaṭehīti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Vijaṭitāni nissaggiyāni honti. Nissajjitabbāni saṁghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā. Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbāni…pe… “imāni me, bhante, eḷakalomāni aññātikāya bhikkhuniyā dhovāpitāni nissaggiyāni. Imānāhaṁ saṁghassa nissajjāmī”ti…pe… dadeyyāti…pe… dadeyyunti…pe… āyasmato dammīti.
579. 2197 Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni dhovāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni dhovāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni dhovāpeti vijaṭāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni dhovāpeti rajāpeti vijaṭāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṁ dukkaṭānaṁ.
2198 Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni rajāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni rajāpeti vijaṭāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni rajāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni rajāpeti vijaṭāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṁ dukkaṭānaṁ.
2199 Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni vijaṭāpeti, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni vijaṭāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni vijaṭāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī eḷakalomāni vijaṭāpeti dhovāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṁ dukkaṭānaṁ.
580. 2200 Aññātikāya vematiko…pe… aññātikāya ñātikasaññī…pe… aññassa eḷakalomāni dhovāpeti, āpatti dukkaṭassa. Ekato upasampannāya dhovāpeti, āpatti dukkaṭassa. Ñātikāya aññātikasaññī, āpatti dukkaṭassa. Ñātikāya vematiko, āpatti dukkaṭassa. Ñātikāya ñātikasaññī, anāpatti.
581. 2201 Anāpatti— ñātikāya dhovantiyā aññātikā dutiyā hoti, avuttā dhovati, aparibhuttaṁ katabhaṇḍaṁ dhovāpeti, sikkhamānāya sāmaṇeriyā ummattakassa ādikammikassāti.
2202 Eḷakalomadhovāpanasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ sattamaṁ.