Bhikkhunivibhaṅga
Paṭhamabhāga
Katthapaññattivāra
Saṃghādisesakaṇḍa
206. 686 Yaṁ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena ussayavādikāya bhikkhuniyā aḍḍaṁ karontiyā saṁghādiseso kattha paññatto? Kaṁ ārabbha? Kismiṁ vatthusmiṁ…pe… kenābhatanti?
207. 687 Yaṁ tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena ussayavādikāya bhikkhuniyā aḍḍaṁ karontiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Thullanandaṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Thullanandā bhikkhunī ussayavādikā vihari, tasmiṁ vatthusmiṁ. Atthi tattha paññatti, anupaññatti, anuppannapaññattīti? Ekā paññatti. Anupaññatti anuppannapaññatti tasmiṁ natthi. Sabbatthapaññatti, padesapaññattīti? Sabbatthapaññatti. Sādhāraṇapaññatti, asādhāraṇapaññattīti? Asādhāraṇapaññatti. Ekatopaññatti, ubhatopaññattīti? Ekatopaññatti. Catunnaṁ pātimokkhuddesānaṁ katthogadhaṁ kattha pariyāpannanti? Nidānogadhaṁ nidānapariyāpannaṁ. Katamena uddesena uddesaṁ āgacchatīti? Tatiyena uddesena uddesaṁ āgacchati. Catunnaṁ vipattīnaṁ katamā vipattīti? Sīlavipatti. Sattannaṁ āpattikkhandhānaṁ katamo āpattikkhandhoti? Saṁghādisesāpattikkhandho. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ katihi samuṭṭhānehi samuṭṭhātīti? Dvīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti— siyā kāyato ca vācato ca samuṭṭhāti, na cittato; siyā kāyato ca vācato ca cittato ca samuṭṭhāti…pe… kenābhatanti? Paramparābhataṁ—
688 Upāli dāsako ceva,
soṇako siggavo tathā;
Moggaliputtena pañcamā,
ete jambusirivhaye.
689 …pe…
690 Ete nāgā mahāpaññā,
Vinayaññū maggakovidā;
Vinayaṁ dīpe pakāsesuṁ,
Piṭakaṁ tambapaṇṇiyāti. (1)
208. 691 Coriṁ vuṭṭhāpentiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Thullanandaṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Thullanandā bhikkhunī coriṁ vuṭṭhāpesi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ dvīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti— siyā vācato ca cittato ca samuṭṭhāti, na kāyato; siyā kāyato ca vācato ca cittato ca samuṭṭhāti…pe… . (2)
209. 692 Ekāya gāmantaraṁ gacchantiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Aññataraṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Aññatarā bhikkhunī ekā gāmantaraṁ gacchi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti, tisso anupaññattiyo. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— paṭhamapārājike…pe… . (3)
210. 693 Samaggena saṁghena ukkhittaṁ bhikkhuniṁ dhammena vinayena satthusāsanena anapaloketvā kārakasaṁghaṁ anaññāya gaṇassa chandaṁ osārentiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Thullanandaṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Thullanandā bhikkhunī samaggena saṁghena ukkhittaṁ bhikkhuniṁ dhammena vinayena satthusāsanena anapaloketvā kārakasaṁghaṁ anaññāya gaṇassa chandaṁ osāresi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— dhuranikkhepe…pe… . (4)
211. 694 Avassutāya bhikkhuniyā avassutassa purisapuggalassa hatthato khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā sahatthā paṭiggahetvā bhuñjantiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Sundarīnandaṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Sundarīnandā bhikkhunī avassutā avassutassa purisapuggalassa hatthato āmisaṁ paṭiggahesi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— paṭhamapārājike…pe… . (5)
212. 695 “Kiṁ te, ayye, eso purisapuggalo karissati avassuto vā anavassuto vā, yato tvaṁ anavassutā. Iṅgha, ayye, yaṁ te eso purisapuggalo deti khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā, taṁ tvaṁ sahatthā paṭiggahetvā khāda vā bhuñja vā”ti uyyojentiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ arabbhāti? Aññataraṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Aññatarā bhikkhunī— “kiṁ te, ayye, eso purisapuggalo karissati avassuto vā anavassuto vā, yato tvaṁ anavassutā. Iṅgha, ayye, yaṁ te eso purisapuggalo deti khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā, taṁ tvaṁ sahatthā paṭiggahetvā khāda vā bhuñja vā”ti uyyojesi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ tīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti…pe… . (6)
213. 696 Kupitāya anattamanāya bhikkhuniyā yāvatatiyaṁ samanubhāsanāya na paṭinissajjantiyā[90] saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Caṇḍakāḷiṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Caṇḍakāḷī bhikkhunī kupitā anattamanā evaṁ avaca— “buddhaṁ paccācikkhāmi, dhammaṁ paccācikkhāmi, saṁghaṁ paccācikkhāmi, sikkhaṁ paccācikkhāmī”ti, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— dhuranikkhepe…pe… . (7)
214. 697 Kismiñcideva adhikaraṇe paccākatāya bhikkhuniyā yāvatatiyaṁ samanubhāsanāya na paṭinissajjantiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Caṇḍakāḷiṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Caṇḍakāḷī bhikkhunī kismiñcideva adhikaraṇe paccākatā kupitā anattamanā evaṁ avaca— “chandagāminiyo ca bhikkhuniyo, dosagāminiyo ca bhikkhuniyo, mohagāminiyo ca bhikkhuniyo, bhayagāminiyo ca bhikkhuniyo”ti, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— dhuranikkhepe…pe… . (8)
215. 698 Saṁsaṭṭhānaṁ bhikkhunīnaṁ yāvatatiyaṁ samanubhāsanāya na paṭinissajjantīnaṁ saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Sambahulā bhikkhuniyo ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Sambahulā bhikkhuniyo saṁsaṭṭhā vihariṁsu, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— dhuranikkhepe…pe… . (9)
216. 699 “Saṁsaṭṭhāva, ayye, tumhe viharatha. Mā tumhe nānā viharitthā”ti uyyojentiyā yāvatatiyaṁ samanubhāsanāya na paṭinissajjantiyā saṁghādiseso kattha paññattoti? Sāvatthiyaṁ paññatto. Kaṁ ārabbhāti? Thullanandaṁ bhikkhuniṁ ārabbha. Kismiṁ vatthusminti? Thullanandā bhikkhunī— “saṁsaṭṭhāva, ayye, tumhe viharatha, mā tumhe nānā viharitthā”ti uyyojesi, tasmiṁ vatthusmiṁ. Ekā paññatti. Channaṁ āpattisamuṭṭhānānaṁ ekena samuṭṭhānena samuṭṭhāti— dhuranikkhepe…pe… . (10) [91]
700 Dasa saṁghādisesā niṭṭhitā.
701
702 Ussayacori gāmantaṁ[92],
ukkhittaṁ khādanena ca;
Kiṁ te kupitā kismiñci[93],
saṁsaṭṭhā ñāyate dasāti.