Yuganaddhavagga
Saccakathā
Dutiyasuttantapāḷi
13. 1398 [247] [246] “Pubbe me, bhikkhave, sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi— ‘ko nu kho rūpassa assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ; ko vedanāya assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ; ko saññāya assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ; ko saṅkhārānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ; ko viññāṇassa assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇan’ti? Tassa mayhaṁ, bhikkhave, etadahosi— ‘yaṁ kho rūpaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ— ayaṁ rūpassa assādo. Yaṁ rūpaṁ aniccaṁ, taṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ— ayaṁ rūpassa ādīnavo. Yo rūpasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ— idaṁ rūpassa nissaraṇaṁ. Yaṁ vedanaṁ paṭicca…pe… yaṁ saññaṁ paṭicca… yaṁ saṅkhāre paṭicca… yaṁ viññāṇaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ— ayaṁ viññāṇassa assādo. Yaṁ viññāṇaṁ aniccaṁ taṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ— ayaṁ viññāṇassa ādīnavo. Yo viññāṇasmiṁ chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ— idaṁ viññāṇassa nissaraṇaṁ’.
1399 Yāvakīvañcāhaṁ, bhikkhave, imesaṁ pañcannaṁ upādānakkhandhānaṁ evaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nābbhaññāsiṁ, neva tāvāhaṁ, bhikkhave, sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya ‘anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddho’ti paccaññāsiṁ[248] yato ca khvāhaṁ, bhikkhave, imesaṁ pañcannaṁ upādānakkhandhānaṁ evaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ abbhaññāsiṁ, athāhaṁ, bhikkhave, ‘sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddho’ti paccaññāsiṁ. Ñāṇañca pana me dassanaṁ udapādi— ‘akuppā me vimutti[249]. Ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo’”ti.