Toggle theme
Tipitaka2500tipitaka2500.github.io

2.2.1 Paṭhamasuttantaniddesa

3.2.1. ปฐมสุต์ตัน์ตนิท์เทส

Yuganaddhavagga

Saccakathā

Paṭhamasuttantaniddesa

9. 1377 Kathaṁ dukkhaṁ tathaṭṭhena saccaṁ? Cattāro dukkhassa dukkhaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Dukkhassa pīḷanaṭṭho, saṅkhataṭṭho, santāpaṭṭho, vipariṇāmaṭṭho— ime cattāro dukkhassa dukkhaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Evaṁ dukkhaṁ tathaṭṭhena saccaṁ.

1378 Kathaṁ samudayo tathaṭṭhena saccaṁ? Cattāro samudayassa samudayaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Samudayassa āyūhanaṭṭho, nidānaṭṭho, saṁyogaṭṭho palibodhaṭṭho— ime cattāro samudayassa samudayaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Evaṁ samudayo tathaṭṭhena saccaṁ.

1379 Kathaṁ nirodho tathaṭṭhena saccaṁ? Cattāro nirodhassa nirodhaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Nirodhassa nissaraṇaṭṭho, vivekaṭṭho, asaṅkhataṭṭho, amataṭṭho— ime cattāro nirodhassa nirodhaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Evaṁ nirodho tathaṭṭhena saccaṁ.

1380 Kathaṁ maggo tathaṭṭhena saccaṁ? Cattāro maggassa maggaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Maggassa niyyānaṭṭho, hetuṭṭho, dassanaṭṭho, ādhipateyyaṭṭho— ime cattāro maggassa maggaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. Evaṁ maggo tathaṭṭhena saccaṁ.

1381 Katihākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Catūhākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Tathaṭṭhena, anattaṭṭhena, saccaṭṭhena, paṭivedhaṭṭhena— imehi catūhākārehi cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1382 Kathaṁ tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Catūhākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho tathaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho tathaṭṭho, nirodhassa nirodhaṭṭho tathaṭṭho, maggassa maggaṭṭho tathaṭṭho— imehi catūhākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1383 Kathaṁ anattaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Catūhākārehi anattaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho anattaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho anattaṭṭho, nirodhassa nirodhaṭṭho anattaṭṭho, maggassa maggaṭṭho anattaṭṭho— imehi catūhākārehi anattaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1384 Kathaṁ saccaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Catūhākārehi saccaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho saccaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho saccaṭṭho, nirodhassa nirodhaṭṭho saccaṭṭho, maggassa maggaṭṭho saccaṭṭho— imehi catūhākārehi saccaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1385 Kathaṁ paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Catūhākārehi paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho paṭivedhaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho paṭivedhaṭṭho nirodhassa nirodhaṭṭho paṭivedhaṭṭho, maggassa maggaṭṭho paṭivedhaṭṭho— imehi catūhākārehi paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

10. 1386 Katihākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Yaṁ aniccaṁ taṁ dukkhaṁ, yaṁ dukkhaṁ taṁ aniccaṁ, yaṁ aniccañca dukkhañca taṁ anattā. Yaṁ aniccañca dukkhañca anattā ca taṁ tathaṁ. Yaṁ aniccaṁ ca dukkhañca anattā ca tathañca taṁ saccaṁ. Yaṁ aniccañca dukkhañca anattā ca tathañca saccañca taṁ ekasaṅgahitaṁ. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1387 Katihākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Navahākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Tathaṭṭhena, anattaṭṭhena, saccaṭṭhena, paṭivedhaṭṭhena, abhiññaṭṭhena, pariññaṭṭhena, pahānaṭṭhena, bhāvanaṭṭhena, sacchikiriyaṭṭhena— imehi navahākārehi cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1388 Kathaṁ tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Navahākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho tathaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho tathaṭṭho, nirodhassa nirodhaṭṭho tathaṭṭho, maggassa maggaṭṭho tathaṭṭho, abhiññāya abhiññaṭṭho tathaṭṭho, pariññāya pariññaṭṭho tathaṭṭho, pahānassa pahānaṭṭho tathaṭṭho, bhāvanāya bhāvanaṭṭho tathaṭṭho, sacchikiriyāya sacchikiriyaṭṭho tathaṭṭho— imehi navahākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1389 Kathaṁ anattaṭṭhena… saccaṭṭhena… paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Navahākārehi paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa dukkhaṭṭho paṭivedhaṭṭho, samudayassa samudayaṭṭho paṭivedhaṭṭho, nirodhassa nirodhaṭṭho paṭivedhaṭṭho, maggassa maggaṭṭho paṭivedhaṭṭho, abhiññāya abhiññaṭṭho paṭivedhaṭṭho, pariññāya pariññaṭṭho paṭivedhaṭṭho, pahānassa pahānaṭṭho paṭivedhaṭṭho, bhāvanāya bhāvanaṭṭho paṭivedhaṭṭho, sacchikiriyāya sacchikiriyaṭṭho paṭivedhaṭṭho— imehi navahākārehi paṭivedhaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

11. 1390 Katihākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Dvādasahākārehi cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Tathaṭṭhena, anattaṭṭhena, saccaṭṭhena, paṭivedhaṭṭhena, abhijānanaṭṭhena, parijānanaṭṭhena, dhammaṭṭhena, tathaṭṭhena, ñātaṭṭhena, sacchikiriyaṭṭhena, phassanaṭṭhena, abhisamayaṭṭhena— imehi dvādasahi ākārehi cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1391 Kathaṁ tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Soḷasahākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa pīḷanaṭṭho, saṅkhataṭṭho, santāpaṭṭho, vipariṇāmaṭṭho, tathaṭṭho; samudayassa āyūhanaṭṭho, nidānaṭṭho, saṁyogaṭṭho, palibodhaṭṭho tathaṭṭho; nirodhassa nissaraṇaṭṭho, vivekaṭṭho, asaṅkhataṭṭho, amataṭṭho tathaṭṭho; maggassa niyyānaṭṭho, hetuṭṭho, dassanaṭṭho, ādhipateyyaṭṭho tathaṭṭho— imehi soḷasahi ākārehi tathaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

1392 Kathaṁ anattaṭṭhena…pe… saccaṭṭhena… paṭivedhaṭṭhena… abhijānanaṭṭhena… parijānanaṭṭhena… dhammaṭṭhena… tathaṭṭhena… ñātaṭṭhena… sacchikiriyaṭṭhena… phassanaṭṭhena… abhisamayaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni? Soḷasahi ākārehi abhisamayaṭṭhena cattāri saccāni ekappaṭivedhāni. Dukkhassa pīḷanaṭṭho, saṅkhataṭṭho, santāpaṭṭho, vipariṇāmaṭṭho, abhisamayaṭṭho; samudayassa āyūhanaṭṭho, nidānaṭṭho, saṁyogaṭṭho, palibodhaṭṭho, abhisamayaṭṭho; nirodhassa nissaraṇaṭṭho, vivekaṭṭho, asaṅkhataṭṭho, amataṭṭho, abhisamayaṭṭho; maggassa niyyānaṭṭho, hetuṭṭho, dassanaṭṭho, ādhipateyyaṭṭho, abhisamayaṭṭho— imehi soḷasahi ākārehi abhisamayaṭṭhena cattāri saccāni ekasaṅgahitāni. Yaṁ ekasaṅgahitaṁ taṁ ekattaṁ. Ekattaṁ ekena ñāṇena paṭivijjhatīti— cattāri saccāni ekappaṭivedhāni.

12. 1393 Saccānaṁ kati lakkhaṇāni? Saccānaṁ dve lakkhaṇāni. Saṅkhatalakkhaṇañca, asaṅkhatalakkhaṇañca— saccānaṁ imāni dve lakkhaṇāni.

1394 Saccānaṁ kati lakkhaṇāni? Saccānaṁ cha lakkhaṇāni. Saṅkhatānaṁ saccānaṁ uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitānaṁ aññathattaṁ paññāyati asaṅkhatassa saccassa na uppādo paññāyati, na vayo paññāyati, na ṭhitassa aññathattaṁ paññāyati— saccānaṁ imāni cha lakkhaṇāni.

1395 Saccānaṁ kati lakkhaṇāni? Saccānaṁ dvādasa lakkhaṇāni. Dukkhasaccassa uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṁ paññāyati; samudayasaccassa uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṁ paññāyati; maggasaccassa uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṁ paññāyati; nirodhasaccassa na uppādo paññāyati, na vayo paññāyati, na ṭhitassa aññathattaṁ paññāyati— saccānaṁ imāni dvādasa lakkhaṇāni.

1396 Catunnaṁ saccānaṁ kati kusalā, kati akusalā, kati abyākatā? Samudayasaccaṁ akusalaṁ, maggasaccaṁ kusalaṁ, nirodhasaccaṁ abyākataṁ. Dukkhasaccaṁ siyā kusalaṁ, siyā akusalaṁ, siyā abyākataṁ.

1397 Siyā tīṇi saccāni ekasaccena saṅgahitāni, ekasaccaṁ tīhi saccehi saṅgahitaṁ? Vatthuvasena pariyāyena siyāti. Kathañca siyā? Yaṁ dukkhasaccaṁ akusalaṁ, samudayasaccaṁ akusalaṁ— evaṁ akusalaṭṭhena dve saccāni ekasaccena saṅgahitāni, ekasaccaṁ dvīhi saccehi saṅgahitaṁ. Yaṁ dukkhasaccaṁ kusalaṁ, maggasaccaṁ kusalaṁ— evaṁ kusalaṭṭhena dve saccāni ekasaccena saṅgahitāni, ekasaccaṁ dvīhi saccehi saṅgahitaṁ. Yaṁ dukkhasaccaṁ abyākataṁ, nirodhasaccaṁ abyākataṁ— evaṁ abyākataṭṭhena dve saccāni ekasaccena saṅgahitāni, ekasaccaṁ dvīhi saccehi saṅgahitaṁ. Evaṁ siyā tīṇi saccāni ekasaccena saṅgahitāni, ekasaccaṁ tīhi saccehi saṅgahitaṁ vatthuvasena pariyāyenāti.