Dasuttarasutta
1173 Cattāro dhammā
354. 1174 Cattāro dhammā bahukārā, cattāro dhammā bhāvetabbā…pe… cattāro dhammā sacchikātabbā.
1175 Katame cattāro dhammā bahukārā? Cattāri cakkāni— patirūpadesavāso, sappurisūpanissayo[509], attasammāpaṇidhi, pubbe ca katapuññatā. Ime cattāro dhammā bahukārā. (1)
1176 Katame cattāro dhammā bhāvetabbā? Cattāro satipaṭṭhānā— idhāvuso, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṁ. Vedanāsu…pe… citte… dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṁ. Ime cattāro dhammā bhāvetabbā. (2)
1177 Katame cattāro dhammā pariññeyyā? Cattāro āhārā— kabaḷīkāro[510] āhāro oḷāriko vā sukhumo vā, phasso dutiyo, manosañcetanā tatiyā, viññāṇaṁ catutthaṁ. Ime cattāro dhammā pariññeyyā. (3)
1178 Katame cattāro dhammā pahātabbā? Cattāro oghā— kāmogho, bhavogho, diṭṭhogho, avijjogho. Ime cattāro dhammā pahātabbā. (4)
1179 Katame cattāro dhammā hānabhāgiyā? Cattāro yogā— kāmayogo, bhavayogo, diṭṭhiyogo, avijjāyogo. Ime cattāro dhammā hānabhāgiyā. (5)
1180 Katame cattāro dhammā visesabhāgiyā? Cattāro visaṁyogā[511]— kāmayogavisaṁyogo, bhavayogavisaṁyogo, diṭṭhiyogavisaṁyogo, avijjāyogavisaṁyogo. Ime cattāro dhammā visesabhāgiyā. (6)
1181 Katame cattāro dhammā duppaṭivijjhā? Cattāro samādhī— hānabhāgiyo samādhi, ṭhitibhāgiyo samādhi, visesabhāgiyo samādhi, nibbedhabhāgiyo samādhi. Ime cattāro dhammā duppaṭivijjhā. (7)
1182 Katame cattāro dhammā uppādetabbā? Cattāri ñāṇāni— dhamme ñāṇaṁ, anvaye ñāṇaṁ, pariye ñāṇaṁ, sammutiyā ñāṇaṁ. Ime cattāro dhammā uppādetabbā. (8)
1183 Katame cattāro dhammā abhiññeyyā? Cattāri ariyasaccāni— dukkhaṁ ariyasaccaṁ, dukkhasamudayaṁ[512] ariyasaccaṁ, dukkhanirodhaṁ[513] ariyasaccaṁ, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ. Ime cattāro dhammā abhiññeyyā. (9)
1184 Katame cattāro dhammā sacchikātabbā? Cattāri sāmaññaphalāni— sotāpattiphalaṁ, sakadāgāmiphalaṁ, anāgāmiphalaṁ, arahattaphalaṁ. Ime cattāro dhammā sacchikātabbā. (10)
1185 Iti ime cattārīsadhammā bhūtā tacchā tathā avitathā anaññathā sammā tathāgatena abhisambuddhā.
- sappurisūpanissayo: sappurisūpassayo (syā1, syā3, pā1), sappurisupassayo (syā2, kaṃ) (Word Variant) ↩
- kabaḷīkāro: kavaḷīkāro (syā1-3, kaṃ), kabaliṅkāro (pā1) (Word Variant) ↩
- visaṁyogā: visaññogā (8D:918) (Word Variant) ↩
- dukkhasamudayaṁ: dukkhasamudayo (sī, syā1-3, kaṃ) (Word Variant) ↩
- dukkhanirodhaṁ: dukkhanirodho (sī, syā1-3, kaṃ) (Word Variant) ↩