Mahākhandhaka
Āpattiyāadassaneukkhittakavatthu
130. 545 Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu āpattiyā adassane ukkhittako vibbhami. So puna paccāgantvā bhikkhū upasampadaṁ yāci. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.
546 “Idha pana, bhikkhave, bhikkhu āpattiyā adassane ukkhittako vibbhamati. So puna paccāgantvā bhikkhū upasampadaṁ yācati. So evamassa vacanīyo— ‘passissasi taṁ[162] āpattin’ti? Sacāhaṁ passissāmīti, pabbājetabbo. Sacāhaṁ na passissāmīti, na pabbājetabbo. Pabbājetvā vattabbo— ‘passissasi taṁ āpattin’ti? Sacāhaṁ passissāmīti, upasampādetabbo. Sacāhaṁ na passissāmīti, na upasampādetabbo. Upasampādetvā vattabbo— ‘passissasi taṁ āpattin’ti? Sacāhaṁ passissāmīti, osāretabbo. Sacāhaṁ na passissāmīti, na osāretabbo. Osāretvā vattabbo— ‘passasi taṁ āpattin’ti? Sace passati, iccetaṁ kusalaṁ. No ce passati, labbhamānāya sāmaggiyā puna ukkhipitabbo. Alabbhamānāya sāmaggiyā anāpatti sambhoge saṁvāse.
547 Idha pana, bhikkhave, bhikkhu āpattiyā appaṭikamme ukkhittako vibbhamati. So puna paccāgantvā bhikkhū upasampadaṁ yācati. So evamassa vacanīyo— ‘paṭikarissasi taṁ āpattin’ti? Sacāhaṁ paṭikarissāmīti, pabbājetabbo. Sacāhaṁ na paṭikarissāmīti, na pabbājetabbo. Pabbājetvā vattabbo— ‘paṭikarissasi taṁ āpattin’ti? Sacāhaṁ paṭikarissāmīti, upasampādetabbo. Sacāhaṁ na paṭikarissāmīti, na upasampādetabbo. Upasampādetvā vattabbo— ‘paṭikarissasi taṁ āpattin’ti? Sacāhaṁ paṭikarissāmīti, osāretabbo. Sacāhaṁ na paṭikarissāmīti, na osāretabbo. Osāretvā vattabbo— ‘paṭikarohi taṁ āpattin’ti. Sace paṭikaroti, iccetaṁ kusalaṁ. No ce paṭikaroti labbhamānāya sāmaggiyā puna ukkhipitabbo. Alabbhamānāya sāmaggiyā anāpatti sambhoge saṁvāse.
548 Idha pana, bhikkhave, bhikkhu pāpikāya diṭṭhiyā appaṭinissagge ukkhittako vibbhamati. So puna paccāgantvā bhikkhū upasampadaṁ yācati. So evamassa vacanīyo— ‘paṭinissajjissasi taṁ pāpikaṁ diṭṭhin’ti? Sacāhaṁ paṭinissajjissāmīti, pabbājetabbo. Sacāhaṁ na paṭinissajjissāmīti, na pabbājetabbo. Pabbājetvā vattabbo— ‘paṭinissajjissasi taṁ pāpikaṁ diṭṭhin’ti? Sacāhaṁ paṭinissajjissāmīti, upasampādetabbo. Sacāhaṁ na paṭinissajjissāmīti, na upasampādetabbo. Upasampādetvā vattabbo— ‘paṭinissajjissasi taṁ pāpikaṁ diṭṭhin’ti? Sacāhaṁ paṭinissajjissāmīti, osāretabbo. Sacāhaṁ na paṭinissajjissāmīti, na osāretabbo. Osāretvā vattabbo— ‘paṭinissajjehi taṁ pāpikaṁ diṭṭhin’ti. Sace paṭinissajjati, iccetaṁ kusalaṁ. No ce paṭinissajjati, labbhamānāya sāmaggiyā puna ukkhipitabbo. Alabbhamānāya sāmaggiyā anāpatti sambhoge saṁvāse”ti.
549 Mahākhandhako paṭhamo.
550
131. 551 Vinayamhi mahatthesu,
pesalānaṁ sukhāvahe;
Niggahānañca pāpicche,
lajjīnaṁ paggahesu ca.
552 Sāsanādhāraṇe ceva,
sabbaññujinagocare;
Anaññavisaye kheme,
supaññatte asaṁsaye.
553 Khandhake vinaye ceva,
parivāre ca mātike;
Yathātthakārī kusalo,
paṭipajjati yoniso.
554 Yo gavaṁ na vijānāti,
na so rakkhati gogaṇaṁ;
Evaṁ sīlaṁ ajānanto,
kiṁ so rakkheyya saṁvaraṁ.
555 Pamuṭṭhamhi ca suttante,
abhidhamme ca tāvade;
Vinaye avinaṭṭhamhi,
puna tiṭṭhati sāsanaṁ.
556 Tasmā saṅgāhaṇāhetuṁ[163],
uddānaṁ anupubbaso;
Pavakkhāmi yathāñāyaṁ,
suṇātha mama bhāsato.
557 Vatthu nidānaṁ āpatti,
nayā peyyālameva ca;
Dukkaraṁ taṁ asesetuṁ,
nayato taṁ vijānathāti.
558 Bodhi rājāyatanañca,
ajapālo sahampati;
Brahmā āḷāro udako,
bhikkhu ca upako isi.
559 Koṇḍañño vappo bhaddiyo,
mahānāmo ca assaji;
Yaso cattāro paññāsa,
sabbe pesesi so disā.
560 Vatthu mārehi tiṁsā ca,
uruvelaṁ tayo jaṭī;
Agyāgāraṁ mahārājā,
sakko brahmā ca kevalā.
561 Paṁsukūlaṁ pokkharaṇī,
silā ca kakudho silā;
Jambu ambo ca āmalo,
pāripupphañca āhari.
562 Phāliyantu ujjalantu,
vijjhāyantu ca kassapa;
Nimujjanti mukhī megho,
gayā laṭṭhi ca māgadho.
563 Upatisso kolito ca,
abhiññātā ca pabbajuṁ;
Dunnivatthā paṇāmanā,
kiso lūkho ca brāhmaṇo.
564 Anācāraṁ ācarati,
udaraṁ māṇavo gaṇo;
Vassaṁ bālehi pakkanto,
dasa vassāni nissayo.
565 Na vattanti paṇāmetuṁ,
bālā passaddhi pañca cha;
Yo so añño ca naggo ca,
acchinnajaṭilasākiyo.
566 Magadhesu pañcābādhā,
eko rājā[164] ca aṅguli;
Māgadho ca anuññāsi,
kārā likhi kasāhato.
567 Lakkhaṇā iṇā dāso ca,
bhaṇḍuko upāli ahi;
Saddhaṁ kulaṁ kaṇṭako ca,
āhundarikameva ca.
568 Vatthumhi dārako sikkhā,
viharanti ca kiṁ nu kho;
Sabbaṁ mukhaṁ upajjhāye,
apalāḷana kaṇṭako.
569 Paṇḍako theyyapakkanto,
ahi ca mātarī pitā;
Arahantabhikkhunībhedā,
ruhirena ca byañjanaṁ.
570 Anupajjhāyasaṁghena,
gaṇapaṇḍakapattako;
Acīvaraṁ tadubhayaṁ,
yācitenapi ye tayo.
571 Hatthā pādā hatthapādā,
kaṇṇā nāsā tadūbhayaṁ;
Aṅguliaḷakaṇḍaraṁ,
phaṇaṁ khujjañca vāmanaṁ.
572 Galagaṇḍī lakkhaṇā ceva,
kasā likhitasīpadī;
Pāpaparisadūsī ca,
kāṇaṁ kuṇi tatheva ca.
573 Khañjaṁ pakkhahatañceva,
sacchinnairiyāpathaṁ;
Jarāndhamūgabadhiraṁ,
andhamūgañca yaṁ tahiṁ.
574 Andhabadhiraṁ yaṁ vuttaṁ,
mūgabadhirameva ca;
Andhamūgabadhirañca,
alajjīnañca nissayaṁ.
575 Vatthabbañca tathāddhānaṁ,
yācamānena lakkhaṇā[165];
Āgacchatu vivadanti,
ekupajjhāyena kassapo.
576 Dissanti upasampannā,
ābādhehi ca pīḷitā;
Ananusiṭṭhā vitthenti,
tattheva anusāsanā.
577 Saṁghepi ca atho bālā,
asammatā ca ekato;
Ullumpatupasampadā,
nissayo ekako tayoti.
578 Imamhi khandhake vatthūni ekasatañca dvāsattati.
579 Mahākhandhako niṭṭhito.