Mahāvagga
Kokālikasutta
786 [353] [352] Evaṁ me sutaṁ— ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho kokāliko bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho kokāliko bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca— “pāpicchā, bhante, sāriputtamoggallānā, pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṁ gatā”ti.
787 Evaṁ vutte, bhagavā kokālikaṁ bhikkhuṁ etadavoca— “mā hevaṁ, kokālika, mā hevaṁ, kokālika. Pasādehi, kokālika, sāriputtamoggallānesu cittaṁ. Pesalā sāriputtamoggallānā”ti.
788 Dutiyampi kho…pe… tatiyampi kho kokāliko bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca— “kiñcāpi me, bhante, bhagavā saddhāyiko paccayiko, atha kho pāpicchāva sāriputtamoggallānā, pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṁ gatā”ti. Tatiyampi kho bhagavā kokālikaṁ bhikkhuṁ etadavoca— “mā hevaṁ, kokālika, mā hevaṁ, kokālika. Pasādehi, kokālika, sāriputtamoggallānesu cittaṁ. Pesalā sāriputtamoggallānā”ti.
789 Atha kho kokāliko bhikkhu uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi. Acirappakkantassa ca kokālikassa bhikkhuno sāsapamattīhi piḷakāhi sabbo kāyo phuṭo[354] ahosi; sāsapamattiyo hutvā muggamattiyo ahesuṁ; muggamattiyo hutvā kaḷāyamattiyo ahesuṁ; kaḷāyamattiyo hutvā kolaṭṭhimattiyo ahesuṁ; kolaṭṭhimattiyo hutvā kolamattiyo ahesuṁ; kolamattiyo hutvā āmalakamattiyo ahesuṁ; āmalakamattiyo hutvā beḷuvasalāṭukamattiyo ahesuṁ; beḷuvasalāṭukamattiyo hutvā billamattiyo ahesuṁ; billamattiyo hutvā pabhijjiṁsu; pubbañca lohitañca pagghariṁsu. Atha kho kokāliko bhikkhu tenevābādhena kālamakāsi. Kālaṅkato ca kokāliko bhikkhu padumaṁ nirayaṁ upapajji sāriputtamoggallānesu cittaṁ āghātetvā.
790 Atha kho brahmā sahampati abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṁ jetavanaṁ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca— “kokāliko, bhante, bhikkhu kālaṅkato; kālaṅkato ca, bhante, kokāliko bhikkhu padumaṁ nirayaṁ upapanno sāriputtamoggallānesu cittaṁ āghātetvā”ti. Idamavoca brahmā sahampati; idaṁ vatvā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyi.
791 Atha kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi— “imaṁ, bhikkhave, rattiṁ brahmā sahampati abhikkantāya rattiyā…pe… idamavoca, bhikkhave, brahmā sahampati, idaṁ vatvā maṁ padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyī”ti.
792 Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca— “kīvadīghaṁ nu kho, bhante, padume niraye āyuppamāṇan”ti? “Dīghaṁ kho, bhikkhu, padume niraye āyuppamāṇaṁ; taṁ na sukaraṁ saṅkhātuṁ ettakāni vassāni iti vā ettakāni vassasatāni iti vā ettakāni vassasahassāni iti vā ettakāni vassasatasahassāni iti vā”ti. “Sakkā pana, bhante, upamā[355] kātun”ti? “Sakkā, bhikkhū”ti bhagavā avoca—
793 [356] “Seyyathāpi, bhikkhu, vīsatikhāriko kosalako tilavāho; tato puriso vassasatassa vassasatassa accayena ekamekaṁ tilaṁ uddhareyya. Khippataraṁ kho so bhikkhu vīsatikhāriko kosalako tilavāho iminā upakkamena parikkhayaṁ pariyādānaṁ gaccheyya, na tveva eko abbudo nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati abbudā nirayā evameko nirabbudo nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati nirabbudā nirayā evameko ababo nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati ababā nirayā evameko aṭaṭo nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati aṭaṭā nirayā evameko ahaho nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati ahahā nirayā evameko kumudo nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati kumudā nirayā evameko sogandhiko nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati sogandhikā nirayā evameko uppalako nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati uppalakā nirayā evameko puṇḍarīko nirayo. Seyyathāpi, bhikkhu, vīsati puṇḍarīkā nirayā evameko padumo nirayo. Padumaṁ kho pana bhikkhu nirayaṁ kokāliko bhikkhu upapanno sāriputtamoggallānesu cittaṁ āghātetvā”ti. Idamavoca bhagavā. Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā—
663. 794 “Purisassa hi jātassa,
kuṭhārī jāyate mukhe;
Yāya chindati attānaṁ,
bālo dubbhāsitaṁ bhaṇaṁ. (1) [357]
664. 795 Yo nindiyaṁ pasaṁsati,
Taṁ vā nindati yo pasaṁsiyo;
Vicināti mukhena so kaliṁ,
Kalinā tena sukhaṁ na vindati. (2)
665. 796 Appamatto ayaṁ kali,
Yo akkhesu dhanaparājayo;
Sabbassāpi sahāpi attanā,
Ayameva mahattaro[358] kali;
Yo sugatesu manaṁ padosaye. (3)
666. 797 Sataṁ sahassānaṁ nirabbudānaṁ,
Chattiṁsati pañca ca abbudāni[359];
Yamariyagarahī nirayaṁ upeti,
Vācaṁ manañca paṇidhāya pāpakaṁ. (4)
667. 798 [360] Abhūtavādī nirayaṁ upeti,
Yo vāpi katvā na karomicāha;
Ubhopi te pecca samā bhavanti,
Nihīnakammā manujā parattha. (5)
668. 799 [361] Yo appaduṭṭhassa narassa dussati,
Suddhassa posassa anaṅgaṇassa;
Tameva bālaṁ pacceti pāpaṁ,
Sukhumo rajo paṭivātaṁva khitto. (6)
669. 800 [362] Yo lobhaguṇe anuyutto,
So vacasā paribhāsati aññe;
Asaddho kadariyo avadaññū,
Macchari pesuṇiyaṁ[363] anuyutto. (7)
670. 801 Mukhadugga vibhūta anariya,
Bhūnahu pāpaka dukkaṭakāri;
Purisanta kalī avajāta,
Mā bahubhāṇidha nerayikosi. (8) [364]
671. 802 Rajamākirasī ahitāya,
Sante garahasi kibbisakārī;
Bahūni duccaritāni caritvā,
Gacchasi kho papataṁ cirarattaṁ. (9)
672. 803 Na hi nassati kassaci kammaṁ,
Eti hataṁ labhateva suvāmi;
Dukkhaṁ mando paraloke,
Attani passati kibbisakārī. (10)
673. 804 Ayosaṅkusamāhataṭṭhānaṁ,
Tiṇhadhāramayasūlamupeti;
Atha tattaayoguḷasannibhaṁ,
Bhojanamatthi tathā patirūpaṁ. (11)
674. 805 Na hi vaggu vadanti vadantā,
Nābhijavanti na tāṇamupenti;
Aṅgāre santhate sayanti[365],
Ginisampajjalitaṁ pavisanti. (12)
675. 806 Jālena ca onahiyāna,
Tattha hananti ayomayakuṭebhi[366];
Andhaṁva timisamāyanti,
Taṁ vitatañhi yathā mahikāyo. (13)
676. 807 Atha lohamayaṁ pana kumbhiṁ,
Ginisampajjalitaṁ pavisanti;
Paccanti hi tāsu cirarattaṁ,
Agginisamāsu samuppilavāte. (14) [367]
677. 808 Atha pubbalohitamisse,
Tattha kiṁ paccati kibbisakārī;
Yaṁ yaṁ disakaṁ[368] adhiseti,
Tattha kilissati samphusamāno. (15)
678. 809 Puḷavāvasathe salilasmiṁ,
Tattha kiṁ paccati kibbisakārī;
Gantuṁ na hi tīramapatthi,
Sabbasamā hi samantakapallā. (16)
679. 810 Asipattavanaṁ pana tiṇhaṁ,
Taṁ pavisanti samucchidagattā;
Jivhaṁ balisena gahetvā,
Ārajayārajayā vihananti. (17)
680. 811 Atha vetaraṇiṁ pana duggaṁ,
Tiṇhadhārakhuradhāramupenti;
Tattha mandā papatanti,
Pāpakarā pāpāni karitvā. (18)
681. 812 Khādanti hi tattha rudante,
Sāmā sabalā kākolagaṇā ca;
Soṇā siṅgālā[369] paṭigiddhā[370],
Kulalā vāyasā ca[371] vitudanti. (19)
682. 813 Kicchā vatayaṁ idha vutti,
Yaṁ jano phusati[372] kibbisakārī;
Tasmā idha jīvitasese,
Kiccakaro siyā naro na cappamajje. (20)
683. 814 Te gaṇitā vidūhi tilavāhā,
Ye padume niraye upanītā;
Nahutāni hi koṭiyo pañca bhavanti,
Dvādasa koṭisatāni punaññā[373]. (21)
684. 815 Yāva dukhā[374] nirayā idha vuttā,
Tatthapi tāva ciraṁ vasitabbaṁ;
Tasmā sucipesalasādhuguṇesu,
Vācaṁ manaṁ satataṁ[375] parirakkhe”ti. (22)
816 Kokālikasuttaṁ dasamaṁ.
- kokāliyasutta (pā1) (Word Variant) ↩
- 12S1:1079; 17A10:740 (Cross Reference) ↩
- phuṭo: phuṭṭho (ka-sī, syā1-3) (Word Variant) ↩
- upamā: upamaṁ (sī, syā1-3, ka-ma) (Word Variant) ↩
- 12S1:1079; 17A10:740; 27Ne:1039 (Cross Reference) ↩
- kuṭhārī: kudhārī (ka-ma) (Word Variant) ↩
- mahattaro: mahantataro (sī) (Word Variant) ↩
- abbudāni: abbudānaṁ (ka-ma) (Word Variant) ↩
- 18Dh:330; 18Ud:318; 18It:306 (Cross Reference) ↩
- 18Dh:134; 22J:1257 (Cross Reference) ↩
- 27Ne:666 (Cross Reference) ↩
- pesuṇiyaṁ: pesuṇiyasmiṁ (bahūsu) (Word Variant) ↩
- Bhūnahu: bhūnahata (syā1-3, ka-ma) (Word Variant) ↩
- sayanti: senti (sī, syā1-3, pā1) (Word Variant) ↩
- ayomayakuṭebhi: ayomayakūṭehi (syā1-3, pā1) (Word Variant) ↩
- Agginisamāsu: ginissamāsu (ka-ma) (Word Variant) ↩
- disakaṁ: yaññandisataṁisataṁ (sī, pā1), yaṁ yandisataṁ (syā1-3) (Word Variant) ↩
- siṅgālā: sigālā (sī, pā1) (Word Variant) ↩
- paṭigiddhā: paṭigijjhā (sī, syā1-3, pā1) (Word Variant) ↩
- ca: kulalā ca vāyasā (?) (Word Variant) ↩
- phusati: passati (sī, syā1-3, pā1) (Word Variant) ↩
- punaññā: panaññe (ka-ma) (Word Variant) ↩
- dukhā: dukkhā (sī, syā1-3, pā1), dukkha (ka-ma) (Word Variant) ↩
- satataṁ: pakataṁ (syā1-3) (Word Variant) ↩